สมองก็ต้องดูแลเหมือนร่างกาย
เช่นเดียวกับกล้ามเนื้อที่ต้องออกกำลังกาย สมองก็ต้องได้รับการดูแลอย่างสม่ำเสมอ การป้องกันสมองเสื่อมไม่ใช่เรื่องยาก เพียงปรับพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน ก็สามารถลดความเสี่ยงได้อย่างมาก
1. ออกกำลังกายสม่ำเสมอ
การออกกำลังกายเป็นวิธีที่ดีที่สุดวิธีหนึ่งในการป้องกันสมองเสื่อม ช่วยเพิ่มการไหลเวียนเลือดไปเลี้ยงสมอง กระตุ้นการสร้างเซลล์สมองใหม่ และหลั่งสาร BDNF ที่ช่วยบำรุงสมอง แนะนำออกกำลังกายอย่างน้อย 150 นาทีต่อสัปดาห์
2. นอนหลับให้เพียงพอ
ขณะที่เรานอนหลับ สมองจะทำความสะอาดตัวเอง กำจัดของเสียที่สะสมระหว่างวัน รวมถึงโปรตีนผิดปกติที่เกี่ยวข้องกับอัลไซเมอร์ ควรนอนวันละ 7-8 ชั่วโมง และนอนหลับลึกให้ได้
3. ฝึกสมองอย่างสม่ำเสมอ
ทำกิจกรรมที่ท้าทายสมอง เช่น อ่านหนังสือ เรียนรู้สิ่งใหม่ เล่นเกมปริศนา ฝึกภาษาใหม่ หรือเล่นดนตรี กิจกรรมเหล่านี้ช่วยสร้างวงจรประสาทใหม่และเสริมความแข็งแรงของวงจรเดิม
4. รักษาสัมพันธ์ทางสังคม
การพบปะพูดคุยกับผู้คนเป็นการออกกำลังสมองที่ดีเยี่ยม ช่วยกระตุ้นหลายส่วนของสมองพร้อมกัน ผู้ที่มีปฏิสัมพันธ์ทางสังคมมากมีความเสี่ยงสมองเสื่อมต่ำกว่า
5. จัดการความเครียด
ความเครียดเรื้อรังทำลายเซลล์สมองและลดขนาดของฮิปโปแคมปัส ซึ่งเป็นส่วนของสมองที่เกี่ยวข้องกับความจำ ฝึกการหายใจลึก ทำสมาธิ หรือทำกิจกรรมที่ผ่อนคลาย
6. ควบคุมโรคประจำตัว
ความดันโลหิตสูง เบาหวาน ไขมันในเลือดสูง ล้วนเพิ่มความเสี่ยงสมองเสื่อม การควบคุมโรคเหล่านี้ให้ดีจึงเป็นการป้องกันสมองเสื่อมไปในตัว
7. ดูแลสุขภาพหู
การสูญเสียการได้ยินเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญของสมองเสื่อม เพราะเมื่อสมองต้องทำงานหนักขึ้นในการฟัง จะเหลือทรัพยากรน้อยลงสำหรับการคิดและจำ หากมีปัญหาการได้ยิน ควรใช้เครื่องช่วยฟัง
"การป้องกันสมองเสื่อมไม่มีอายุที่เริ่มต้นช้าเกินไป แต่ยิ่งเริ่มเร็วเท่าไหร่ ก็ยิ่งดีเท่านั้น" — นพ.วัฒนา